Większość z nas Powstanie Warszawskie odbiera jako kilka bardzo odległych w czasie, nieznanych wydarzeń. Powstanie przez lata było wypierane ze świadomości jako stawiające armię ZSRR w niekorzystnym świetle. Teraz powraca jako wydarzenie niezwykle aktualne. Pokolenia powojenne to te, które wojnę znają z relacji naocznych świadków – a więc my też.
Historię Sierpnia ’44 upamiętnia nie tylko Muzeum Powstania Warszawskiego, ale także akcje mające na celu przybliżenie i wyjaśnienie przeszłości.
26 maja 2011 roku w Sali Klubu Energetyk miała miejsce projekcja filmu dokumentalnego zrealizowanego przy współpracy z Wielkopolskim Stowarzyszeniem Pamięci Armii Krajowej "Czarna Niedziela – 13 sierpnia 1944". Niedługi, ale sugestywnie zrealizowany film to zbiór wypowiedzi świadków wydarzeń z 13 sierpnia 1944 dotyczących zdobycia pojazdu przez Polaków na Placu Zamkowym i wprowadzenia poza barykady, okoliczności eksplozji oraz akcji ratowniczej. Obecnie już wiemy, był to nieznany typ transportera ładunków wybuchowych – Borgward BIV. Na miejscu zginęło ok. 300 osób. Relacje świadków złożone w sugestywny splot i poparte obrazem robią przerażające wrażenie zwłaszcza, gdy widzowie uświadomią sobie jak bardzo ‘realne’, bliskie – w czasie i przestrzeni – są to wydarzenia.
Film poprzedziła prelekcja pana Andrzeja Wardy dotycząca tego, co w filmie nie zostało poruszone, czyli szczegółów dotyczących okoliczności przechywycenia pojazdu, przeprowadzenia transportera na ul. Kilińskiego, jak i przyczyn samego wybuchu.
Gościem spotkania był pan Juliusz Kulesza, powstaniec warszawski i autor wspomień z powstania – m.in. "Z tasiemką na czołgi". Walczył również na Starówce, ale w części północnej, a na terenie wybuchu, czyli ul. Kilińskiego znalazł się niespełna dwa tygodnie później. Jego relacja z miejsca zdarzenia jeszcze bardziej urealniła to, co się stało przed szcześćdziesięcioma laty.
W spotkaniu wzięli udział weterani Armii Krajowej, kombatanci i sybiracy, przyszli przedstawiciele konińskich władz, nauczyciele, młodzież konińskich szkół ponadgimnzjalnych, oraz członkowie szkolnego Koła Przyjaciół Armii Krajowej. Oraganizatorami spotkania było Wielkopolskie Stowarzyszenie Pamięci Armii Krajowej – Koło w Koninie oraz II Liceum w Koninie, które reprezentowane było przez pana dyrektora Sławomira Lorka. Mocno zaznaczył się także udział Grupy Rekonstrukcji Historycznej w replikach mundurów i wyposażenia z okresu Powstania Warszawskiego.
Marlena Matela klasa Ic